سيد علي اكبر قرشي

329

قاموس قرآن ( فارسي )

[ اهل اعراف ] ما ابتدا آياتيكه در آنها اين كلمه واقع است نقل و سپس مطالب آن را بررسى كرده و آنگاه بعضى از روايات و اقوال را نقل خواهيم كرد : * ( « وَبَيْنَهُما حِجابٌ وَعَلَى الأَعْرافِ رِجالٌ يَعْرِفُونَ كُلاًّ بِسِيماهُمْ وَنادَوْا أَصْحابَ الْجَنَّةِ أَنْ سَلامٌ عَلَيْكُمْ لَمْ يَدْخُلُوها وَهُمْ يَطْمَعُونَ . وَإِذا صُرِفَتْ أَبْصارُهُمْ تِلْقاءَ أَصْحابِ النَّارِ قالُوا رَبَّنا لا تَجْعَلْنا مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ . وَنادى أَصْحابُ الأَعْرافِ رِجالًا يَعْرِفُونَهُمْ بِسِيماهُمْ قالُوا ما أَغْنى عَنْكُمْ جَمْعُكُمْ وَما كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُونَ . أَ هؤُلاءِ الَّذِينَ أَقْسَمْتُمْ لا يَنالُهُمُ الله بِرَحْمَةٍ ادْخُلُوا الْجَنَّةَ لا خَوْفٌ عَلَيْكُمْ وَلا أَنْتُمْ تَحْزَنُونَ » ) * اعراف : 46 - 49 . آنچه از اين آيات مستفاد مىشود بقرار ذيل است : 1 - ميان اهل جنّت و نار حائلى است . آيا اين حائل همان است كه در آيهء 13 حديد آمده * ( « فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ لَه بابٌ باطِنُه فِيه الرَّحْمَةُ وَظاهِرُه مِنْ قِبَلِه الْعَذابُ » ) * ؟ بقولى مراد از « سور » همان اعراف است شايد اينطور باشد ولى فرق اين آيه با آيهء اعراف آنست كه اين دربارهء حايل ميان مؤمنين و منافقين است چنان كه از ما قبل و صدر آيه معلوم مىشود و اعراف دربارهء مطلق مؤمنان و كفّار مىباشد . 2 - در ارتفاعات آن حائل مردانى است كه همه را با علامت آنها ميدانند ، آن مردان خطاب باهل بهشت گويند : سلام بر شما ، اين سخن آنگاه گويند كه اهل بهشت هنوز به بهشت داخل نشده‌اند ولى طمع آن را دارند كه داخل شوند ، در صورتى كه * ( « لَمْ يَدْخُلُوها وَهُمْ يَطْمَعُونَ » ) * هر دو حال باشند از * ( « أَصْحابَ الْجَنَّةِ » ) * و اگر حال باشند از ضمير * ( « نادَوْا » ) * آنوقت معنى چنين مىشود كه مردان اعراف در حالى ندا ميكنند كه داخل بهشت نشده‌اند ولى طمع آن را دارند . با قرينهء آيات ما قبل مىشود گفت كه دو جملهء فوق حال اصحاب